- Τα τρία περισσότερο αρνητικά πράγματα:
- Εγωισμός
- Κακότητα
- Μικρόνοια
- Τρία περισσότερο θετικά πράγματα:
- Ηρωισμός
- Αρχοντιά
- Σοφία
*Κάποιος αμφισβητεί την πίστη των χριστιανών και μάλλον την προσβάλει, καθόσον παίζει με τις έννοιες Όσιος και Άγιος και την ουσία την μπερδεύει με την κυρία “γραμματική”. Άραγε τι θα είχε κάποιος να μας πει και τι να μας ομολογήσει.
Ο παγανισμός στα χωριά διατηρήθηκε αρκετά χρόνια μετά την εξαφάνισή του στις πόλεις. Στην Ελλάδα τα τελευταία λείψανα του παγανισμού εξαλείφτηκαν στην εποχή του Βυζαντινού αυτοκράτορα Βασίλειου Α’ του Μακεδόνα (867 – 886). Στη Δύση, κυρίως στα νησιά της Ιταλίας ο παγανισμός διατηρήθηκε ως τον 7ο αιώνα, ενώ στην Αγγλία και στη Ρωσία μέχρι και το 10ο αιώνα.
Ο παγανισμός είναι ουσιαστικά ειδωλολατρία. Τόσο η αρχαιοελληνική θρησκεία, όσο και οι θρησκείες των άλλων προχριστιανικών λαών ήταν σαφώς ειδωλολατρικές. Η έννοια του θείου σε αυτές, συγκρινόμενη με την σύγχρονη μονοθεϊστική αντίληψη, έχει όλα τα γνωρίσματα της ειδωλολατρίας. Η λατρεία αψύχων αντικειμένων και φανταστικών θείων οντοτήτων είναι καθαρή ειδωλολατρία. Και ποια σχέση έχουν αυτά με τον Θεό?
Βεβαίως κάποιοι θα υποστηρίξουν ότι ο Θεός αφού είναι Παντοδύναμος φέρει ευθύνη για όλα τα κακά του κόσμου αυτού, μιας και θα μπορούσε -με την Παντοδυναμία Του- να τα αποτρέψει.
Κατ΄αρχήν ο Θεός δεν σκέφτεται όπως εμείς και γι’αυτό δεν επεμβαίνει όταν το θέλουμε εμείς και όπως θεωρούμε εμείς σωστό και δίκαιο.
Κατά δεύτερον, ο Θεός δεν είναι κοντόφθαλμος όπως εμείς. Ο Θεός δεν θέλει απλά να είμαστε καλά εδώ στη γη αλλά να σωθούμε αιωνίως, γι’αυτό και ο Θεός επιτρέπει να συμβούν κάποια πράγματα που με το μυαλουδάκι μας τα θεωρούμε κατάρες. Άλλο είναι να λέμε ότι ο Θεός στέλνει το κακό. και άλλο ότι ο Θεός επιτρέπει κάποια δοκιμασία που θα έρθει στην ζωή μας για να ξυπνήσουμε από τον πνευματικό λήθαργο που έχουμε περιπέσει.
Τίποτα από μόνο του δεν είναι κακό αρκεί βεβαίως να τοποθετηθούμε σωστά σ’αυτό που συμβαίνει. Μια αρρώστια από κατάρα μπορεί να γίνει ευλογία, όταν γίνει η αφορμή να βάλουμε αρχή μετανοίας και έργων αγαθών, αποκτώντας συμπόνοια για τους πάσχοντες ανθρώπους. Ένας χωρισμός μπορεί να γίνει η αφορμή όχι για να πληγωθούμε αλλά για να ταπεινωθούμε, να αποδεχθούμε ότι αποτύχαμε και να γίνουμε σοφότεροι, να πάψουμε να επιδιώκουμε να νικήσουμε τον άλλον σε μια διαφωνία και να προσπαθούμε να τα βρούμε με τον άλλον (αν είναι εφικτό) με φρόνημα συγχωρετικότητας και κατανόησης. Ένας θάνατος, ενός οικείου προσώπου, από γεγονός που μπορεί να μας εγκλωβίσει στην κατάθλιψη, μπορεί να μας οδηγήσει στην συνειδητοποίηση της εύθραυστης ζωής μας, στην καλλιέργεια της προσευχής, στην μνήμη του θανάτου, που θα μας κάνει να δούμε σοβαρά -και να εκτιμήσουμε- την ζωή μας.
Εάν προσεγγίζουμε την ζωή μας με κοσμικό φρόνημα, αναζητώντας λογικές απαντήσεις, ψάχνοντας ενόχους, δικαιολογώντας τον εαυτούλη μας, τότε οι δοκιμασίες θα αντιμετωπίζονται πάντοτε ως κατάρες. Εάν όμως καταλάβουμε ότι το ζητούμενο αυτής της ζωής είναι να βρούμε τον Χριστό και όχι επίγεια ευτυχία, εάν καταλάβουμε ότι το ζητούμενο είναι η σωτηρία μας και όχι το βόλεμα μας τότε θα βλέπουμε τον σταυρό μας ως δρόμο προς την ανάσταση μας και τον Θεό όχι ως φοβερό μέσα στην Παντοδυναμία Του αλλά ως φοβερό μέσα στην Αγάπη Του, ως τον Πατέρα που υπομένει τα λάθη μας και περιμένει την επιστροφή μας.
*Κάποιος αμφισβητεί την πίστη των χριστιανών και μάλλον την προσβάλει, καθόσον παίζει με τις έννοιες Όσιος και Άγιος και την ουσία την μπερδεύει με την κυρία “γραμματική”. Άραγε τι θα είχε κάποιος να μας πει και τι να μας ομολογήσει.
Ο παγανισμός στα χωριά διατηρήθηκε αρκετά χρόνια μετά την εξαφάνισή του στις πόλεις. Στην Ελλάδα τα τελευταία λείψανα του παγανισμού εξαλείφτηκαν στην εποχή του Βυζαντινού αυτοκράτορα Βασίλειου Α’ του Μακεδόνα (867 – 886). Στη Δύση, κυρίως στα νησιά της Ιταλίας ο παγανισμός διατηρήθηκε ως τον 7ο αιώνα, ενώ στην Αγγλία και στη Ρωσία μέχρι και το 10ο αιώνα.
Ο παγανισμός είναι ουσιαστικά ειδωλολατρία. Τόσο η αρχαιοελληνική θρησκεία, όσο και οι θρησκείες των άλλων προχριστιανικών λαών ήταν σαφώς ειδωλολατρικές. Η έννοια του θείου σε αυτές, συγκρινόμενη με την σύγχρονη μονοθεϊστική αντίληψη, έχει όλα τα γνωρίσματα της ειδωλολατρίας. Η λατρεία αψύχων αντικειμένων και φανταστικών θείων οντοτήτων είναι καθαρή ειδωλολατρία. Και ποια σχέση έχουν αυτά με τον Θεό?
Βεβαίως κάποιοι θα υποστηρίξουν ότι ο Θεός αφού είναι Παντοδύναμος φέρει ευθύνη για όλα τα κακά του κόσμου αυτού, μιας και θα μπορούσε -με την Παντοδυναμία Του- να τα αποτρέψει.
Κατ΄αρχήν ο Θεός δεν σκέφτεται όπως εμείς και γι’αυτό δεν επεμβαίνει όταν το θέλουμε εμείς και όπως θεωρούμε εμείς σωστό και δίκαιο.
Κατά δεύτερον, ο Θεός δεν είναι κοντόφθαλμος όπως εμείς. Ο Θεός δεν θέλει απλά να είμαστε καλά εδώ στη γη αλλά να σωθούμε αιωνίως, γι’αυτό και ο Θεός επιτρέπει να συμβούν κάποια πράγματα που με το μυαλουδάκι μας τα θεωρούμε κατάρες. Άλλο είναι να λέμε ότι ο Θεός στέλνει το κακό. και άλλο ότι ο Θεός επιτρέπει κάποια δοκιμασία που θα έρθει στην ζωή μας για να ξυπνήσουμε από τον πνευματικό λήθαργο που έχουμε περιπέσει.
Τίποτα από μόνο του δεν είναι κακό αρκεί βεβαίως να τοποθετηθούμε σωστά σ’αυτό που συμβαίνει. Μια αρρώστια από κατάρα μπορεί να γίνει ευλογία, όταν γίνει η αφορμή να βάλουμε αρχή μετανοίας και έργων αγαθών, αποκτώντας συμπόνοια για τους πάσχοντες ανθρώπους. Ένας χωρισμός μπορεί να γίνει η αφορμή όχι για να πληγωθούμε αλλά για να ταπεινωθούμε, να αποδεχθούμε ότι αποτύχαμε και να γίνουμε σοφότεροι, να πάψουμε να επιδιώκουμε να νικήσουμε τον άλλον σε μια διαφωνία και να προσπαθούμε να τα βρούμε με τον άλλον (αν είναι εφικτό) με φρόνημα συγχωρετικότητας και κατανόησης. Ένας θάνατος, ενός οικείου προσώπου, από γεγονός που μπορεί να μας εγκλωβίσει στην κατάθλιψη, μπορεί να μας οδηγήσει στην συνειδητοποίηση της εύθραυστης ζωής μας, στην καλλιέργεια της προσευχής, στην μνήμη του θανάτου, που θα μας κάνει να δούμε σοβαρά -και να εκτιμήσουμε- την ζωή μας.
Εάν προσεγγίζουμε την ζωή μας με κοσμικό φρόνημα, αναζητώντας λογικές απαντήσεις, ψάχνοντας ενόχους, δικαιολογώντας τον εαυτούλη μας, τότε οι δοκιμασίες θα αντιμετωπίζονται πάντοτε ως κατάρες. Εάν όμως καταλάβουμε ότι το ζητούμενο αυτής της ζωής είναι να βρούμε τον Χριστό και όχι επίγεια ευτυχία, εάν καταλάβουμε ότι το ζητούμενο είναι η σωτηρία μας και όχι το βόλεμα μας τότε θα βλέπουμε τον σταυρό μας ως δρόμο προς την ανάσταση μας και τον Θεό όχι ως φοβερό μέσα στην Παντοδυναμία Του αλλά ως φοβερό μέσα στην Αγάπη Του, ως τον Πατέρα που υπομένει τα λάθη μας και περιμένει την επιστροφή μας.