|
Μπορεί να έγινε παγκοσμίως γνωστός με την ιδιότητα του ικανού στρατηλάτη, but Alexander the Great was an equally keen economist, with …masters in war economics, τα οποία δεν προσφέρονταν για αδύναμους «λύτες».
Ο μαθητής του Αριστοτέλη επέδειξε εξαιρετική διαχειριστική ικανότητα, παρότι οι οικονομικοί προϋπολογισμοί των μαχών περιλάμβαναν σε γενικές γραμμές όσα εμπεριέχουν κι εκείνοι των κρατών ( και συναρτούνταν άμεσα με αυτούς): payrolls, health and welfare, construction programs, supplies, transfers, tax system reforms, indirect taxes and donations, even fiscal scandals.
Πώς πληρώνονταν οι στρατιώτες και οι εξοπλισμοί του Μεγάλου Αλεξάνδρου; Πόσα βραχυπρόθεσμα δάνεια συνήψε για τις ανάγκες του πολέμου και γιατί απαγόρευσε στις γυναίκες της Εφέσου να φορούν κοσμήματα; Τι δώρο πρόσφερε στους καλεσμένους στον γάμο του και ποια ήταν η τύχη της τεράστιας αποθήκης αρωμάτων της Γάζας;
Απαντήσεις σε αυτά και πολλά ακόμη ερωτήματα θα δώσει ο Εφέτης Διοικητικής Δικαιοσύνης Δημήτριος Κωστόπουλος, in the lecture context, entitled "The Finances of Alexander the Great", που διοργανώνει απόψε το Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο (Αντιδημαρχία Πολιτισμού και Τουρισμού Θεσσαλονίκης). Ο κ.Κωστόπουλος έδωσε στο ΑΜΠΕ «πρόγευση» των κυριότερων σημείων της ομιλίας.
Multi-speed military payroll
Until the 331 e.g., οι κυριότερες δαπάνες του Αλέξανδρου αφορούσαν -μεταξύ άλλων- the following: army payroll, συντήρηση εξοπλισμού-πολιορκητικών μηχανών, fleet creation, sustenance, μεταφορές και υγειονομική περίθαλψη. Η σημαντικότερη άμεση πολεμική δαπάνη ήταν η μισθοδοσία, the amount of which was determined by a military payroll: ο στρατός αποτελείτο καταρχήν από Μακεδόνες, who served their country, από συμμάχους των ελληνικών πόλεων (partners) and professional mercenaries.
Αν και οι πληροφορίες των ιστορικών πηγών δεν συμφωνούν στο ύψος του μισθού, οι κατά προσέγγιση υπολογισμοί καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι, at the beginning of the campaign, το ύψος του μισθού του απλού στρατιώτη ανερχόταν (average) The day for the draw of the two lucky ones 1-2 drachmas per day.
"The corporals or corporals received a monthly salary 40 drachmas. Ο μισθός του διμοιρίτη ήταν διπλάσιος και εκείνος των ιππέων διπλάσιος των πεζών. According to Diodorus the horsemen received 300 δραχμές μηνιαίως και οι Μακεδόνες φαλαγγίτες 100 drachmas, ενώ για τους επαγγελματίες μισθοφόρους υπήρχαν και επιπλέον οικονομικά κίνητρα», σημειώνει ο κ.Κωστόπουλος.
Annual payroll expense 4.000-7.000 talents
The overall figures were unfathomable: enough n’ αναλογισθεί κάποιος ότι το 334 B.C. crossed the Hellespont a military force of more than 35.000 of men, to which they must be added 10.000 men of Parmenion (which preceded the 336 B.C) κι ο στρατός που διατήρησε ο Αλέξανδρος στη Μακεδονία (12.000). The annual salary expense is estimated to have amounted to 4.000-5.000 talents in the first year of the campaign.
Not in the following years, increased further, in approx 7000 talent -not counting the fleet- επειδή ο Αλέξανδρος ενίσχυσε τον στρατό του με μισθοφόρους από τις ελληνικές πόλεις της Μικράς Ασίας, ενώ έπρεπε να εγκαθιστά φρουρές σε περιοχές που κατελάμβανε.
Μετά την κατάληψη Σούσων και Περσέπολης και την απόκτηση του Θησαυρού του Δαρείου, spending on military payroll soared: for the Indian campaign Alexander organized an army 140.000 of men, while he built a fleet at least 150 ships, which they brought 3.000-5.000 men.
Engineers, bridge builders and bed makers
Beyond payroll, μεγάλες ήταν οι δαπάνες συντήρησης και ανανέωσης πολεμικού υλικού. Ο στρατός του Αλέξανδρου ήταν για την εποχή του μια τεχνολογικά προηγμένη πολεμική μηχανή. The army was followed by engineers, οι οποίοι κατασκεύαζαν και συντηρούσαν διάφορες πολεμικές μηχανές και το προσωπικό του πολιορκητικού όρχου, who operated the "petrol guns", τους «ξυλοσυνθέτους πύργους» ή «προβόλους»,the well-known "heletowns", the rams, the turtles and the mirrors. also, δίπλα στον στρατό πορεύονταν άλλοι τεχνικοί, such as bridge builders and tent and bed makers.
The supply also required large expenses, επισιτισμός και μεταφορά, όχι μόνον του στρατού αλλά και των γυναικόπαιδων των οικογενειών των στρατιωτών, προς εξυπηρέτηση των οποίων λειτουργούσε οργανωμένο σώμα μεταφορών και εφοδιασμού.
A hundred talents just for medicine, αλλά και πρόνοια για τα παιδιά των πεσόντων
Systematically organized - and therefore costly- ήταν και η υγιεινομική υπηρεσία του Αλέξανδρου, which included doctors, botanists, pharmacists and nurses, who were following the campaign. Ο Διόδωρος αναφέρει ότι για την εκστρατεία στην Ινδική ο Αλέξανδρος διέθεσε για φάρμακα 100 talent.
also, ο Αλέξανδρος δαπανούσε σημαντικά ποσά για αποζημιώσεις στους γονείς και τις οικογένειες των πεσόντων, στις οποίες χορηγούσε βασιλικά κτήματα και φορολογικές απαλλαγές, ενώ ο Ιουστίνος αναφέρει ότι στα ορφανά των πεσόντων συνέχιζε να χορηγεί το μισθό του πατέρα..
"Appeasers" or "layer keepers"
The war did not require, Nevertheless, only wages, εξοπλισμό και ανεφοδιασμό, nor just reparations. He demanded, according to Alexander, γιορτές και πανηγύρεις για την τόνωση του ηθικού του στρατού -και για αυτές, οι δαπάνες ήταν μεγάλες.
also, οι πολεμικοί προϋπολογισμοί κάλυπταν δαπάνες για μάγειρες, bankers and grocers, ακόμη και για άγνωστες σήμερα ιδιότητες, such as the …bedguards or appeasers, οι οποίοι φύλαγαν τον Αλέξανδρο και τους στρατηγούς κατά τον ύπνο.
Εξακόσια τάλαντα ετησίως για βασιλικά γεύματα και χορηγίες για παλιννοστούντες
Royal meals were very expensive, για τα οποία ο Πλούταρχος αναφέρει ότι ο Αλέξανδρος δαπανούσε 600 talents annually. also, ιδιαίτερα γενναιόδωρος ήταν ο Αλέξανδρος στις αμοιβές όσων διακρίνονταν ιδιαιτέρως στις μάχες και τις πολιορκίες: according to Diodorus, μετά τις νίκες της Ισσού και των Γαυγαμήλων έγιναν δωρεές 3.000 talents, while for the conquest of the Ecvatans, besides the jewels were distributed 13.000 talent.
The donations to the returnees were still large. According to Arrian to the Greek allies, who wanted to return, were granted with 2000 talents for wages/return expenses, ενώ όσοι έστερξαν να παραμείνουν έλαβαν τρία τάλαντα έκαστος.
Alexander was equally generous to the veterans. According to Arrian, στους Μακεδόνες που λόγω γήρατος ή πάθησης γίνονταν ανίκανοι για πόλεμο, a talent was also granted in addition to the wages, καθώς και τα έξοδα της παλιννόστησης.
Βραχυπρόθεσμα δάνεια για την κάλυψη των αναγκών του πολέμου
Από πού προέρχονταν όμως τα έσοδα για την κάλυψη όλων αυτών των αναγκών; At the start of the campaign, κυρίως από τον βασιλικό θησαυρό του Φιλίππου, ενώ σημαντική πηγή εσόδων ήταν τα μεταλλεία της Μακεδονίας, which provided gold and silver for coinage. in addition to, customs provided revenue from duties, στους οποίους προσθέτονταν οι φόροι από τις βασιλικές γαίες.
More important, Nevertheless, source of income was lending. Κατά τον Πλούταρχο, in the early years of the campaign Alexander borrowed short-term 1.460 talent.
Η δαπάνη των επαγγελματιών μισθοφόρων βάρυνε αποκλειστικά τον βασιλικό θησαυρό, ενώ η δαπάνη του στρατού των Μακεδόνων καλύπτονταν εν μέρει από χορηγίες των ευγενών, the so-called functions, και εν μέρει από το βασιλικό θησαυρό.
In everything,what about fleet spending, ο Αλέξανδρος τις αντιμετώπισε με το θεσμό της τριηραρχίας, κατά τον οποίο ορισμένες πόλεις αναλάμβαναν να συνεισφέρουν ένα αριθμό τριήρεων με τη δαπάνη για το πλήρωμα.
Why the cities of Asia Minor were declared "unlawful"
Regarding taxation, ο Αλέξανδρος δεν επέβαλε φόρους σε βάρος των ελληνικών πόλεων της Μικράς Ασίας, τις οποίες κήρυξε «ασυδότους», επειδή η εκστρατεία του είχε ως σκοπό να τις απαλλάξει από τον φόρο υποτέλειας στον Δαρείο.
Με τις πόλεις που δεν αντιστάθηκαν στην εκστρατεία ο Αλέξανδρος προέβη σε συμφωνία για την καταβολή απ’ αυτές της λεγόμενης σύνταξης, ως ομοσπονδιακής εισφοράς σε χρήμα για την αντιμετώπιση των δαπανών του κοινού σκοπού της τιμωρίας του Δαρείου.
Η λεγόμενη «αγγαρεία» και γιατί οι γυναίκες της Εφέσου δεν φορούσαν κοσμήματα
Στις πόλεις που έδειξαν εχθρική στάση στον Αλέξανδρο και φιλική προς τον Δαρείο ο Αλέξανδρος επέβαλε μονομερώς έκτακτη εισφορά, τη λεγόμενη ζημία, that is, a kind of fine, το οποίο ήταν είτε χρηματικό είτε εις είδος, the so-called chore.
A special case is the tax on the Ephesians, who strongly resisted Alexander. Για την πληρωμή του φόρου απαγορεύθηκε στις γυναίκες της Εφέσου να φορούν κοσμήματα. The product, Nevertheless, Alexander did not reap this tax, αλλά διατέθηκε για την ανέγερση ναού της Αρτέμιδος στην Έφεσο.
Αύξηση παρουσίασαν τα έσοδα του Αλεξάνδρου από τους λεγόμενους φόρους επί της συνοικίας, ενώ αυξήθηκαν τα έσοδα από τα νέα μεταλλεία και τελωνεία των χωρών που κυριεύθηκαν.
Πώς η τεράστια αποθήκη αρωμάτων της Γάζας ευαρέστησε στους Μακεδόνες ευγενείς
Έσοδα προέκυπταν και από την αργυρολογία και την λαφυραγωγωγία, which were permitted by the applicable law of war, δηλαδή την κάρπωση παντός είδους τιμαλφών, utensils, luxury goods etc.
The case of the city of Gaza was typical, που ήταν γνωστή ως τεράστια αποθήκη αρωμάτων, τα οποία αργυρολογήθηκαν μετά την άλωσή της. Alexander distributed these revenues to the Macedonian nobles, as Plutarch does not mention, όταν ο Περδίκας του επισήμανε ότι δεν κράτησε τίποτα για τον εαυτό του, Alexander replied "I keep hope".
Οι αμύθητοι θησαυροί των μητροπολιτικών θησαυροφυλακίων του Δαρείου
According to Mr. Kostopoulos and despite the above, until the 333 B.C. Alexander was facing financial straits. Later, όμως και ιδίως μετά τη μάχη των Γαυγαμήλων, the situation changed drastically: παραδόθηκαν στον Αλέξανδρο οι αμύθητοι θησαυροί των μητροπολιτικών θησαυροφυλακίων του Δαρείου σε Σούσα και Περσέπολη.
After the overthrow of the Persian state, τα γενικά χαρακτηριστικά της φορολογίας άλλαξαν επίσης: αυξήθηκε ο αριθμός των φορολογουμένων καθόσον υποβλήθηκαν σε φόρο οι Πέρσες, οι οποίοι προηγουμένως απαλλάσσονταν ως κυρίαρχοι, ενώ το ίδιο συνέβη και στις νέες πόλεις που κτίσθηκαν από τον Αλέξανδρο. Ο ελληνικές πόλεις της Μ.Ασίας διατήρησαν πάντως την ασυδοσία.
Taxation also increased, especially the indirect one, διότι αναπτύχθηκε η οικονομική δραστηριότητα και το εμπόριο με την αύξηση του νομίσματος και τη διανομή των περσικών θησαυρών, ενώ τα νέα έργα και οι νέες πόλεις προσήλκυσαν νέους πληθυσμούς.
“Συγχώνευση» φορολογικών και δημοσιονομικών υπηρεσιών
Ο Αλέξανδρος προέβη σε εκτεταμένη διοικητική μεταρρύθμιση για την οργάνωση της αχανούς αυτοκρατορίας, η οποία περιλάμβανε και μεταρρύθμιση των φορολογικών και δημοσιονομικών υπηρεσιών: Δημιούργησε τέσσερις δημοσιονομικές περιφέρειες, Egypt's first, Λιβύης και Αραβίας, the second of the Taurus Minor Asia, the third of Phoenice, of Syria and Cilicia and the fourth of Babylon, Suson, Persia and Media. These new services were staffed with a large number of employees.
The "on the money" and fiscal scandals…
Alongside, Alexander appointed Chief of the Commissioners, ως οιονεί Υπουργό Οικονομικών με αρμοδιότητα για όλο το κράτος, carrying him …eloquent title "the one on the money".
Anyway, even then there was no shortage of financial scandals, όπως αυτό του Άρπαλου, who had been awarded the title of "on the money". He, taking advantage of Alexander's absence in the Indian campaign, he embezzled large sums and to avoid punishment he fled to Athens.
What taxes were levied?
The taxes levied were;, in principle, οι άμεσοι επί των ατόμων (B.C, capital tax and business tax on professionals, which were distinguished into capital and manual). also, ήταν οι έμμεσοι φόροι επί της κατανάλωσης, which differed by satrapy, καθώς και οι δασμοί των τελωνείων, which increased significantly.
Further, στα ταμεία έμπαιναν τα έσοδα από την ποικιλόμορφη ιδιωτική περιουσία του κράτους, οι έγγειοι πρόσοδοι επί των γαιών, the so-called tithe, i.e. the 10% επί της γεωργικής παραγωγής και ο φόρος των ζώων.
Beyond the treasures of Darius, it is considered that of the 18 satrapies flowed into the royal treasury 9.000-30.000 talents annually, ενώ σε αυτά πρέπει να προστεθούν τα έσοδα σε είδος και τα έσοδα από τα μεταλλεία. After the conquest of India, its taxes were added.
City rebuilding costs, συγκοινωνιακά και αρδευτικά έργα
During this period, the form of expenses also changed, με το κέντρο βάρους να τοποθετείται πλέον σε εκείνες που αφορούσαν τα δημόσια έργα και την ανοικοδόμηση νέων πόλεων. Ο Αλέξανδρος κατασκεύασε πολλούς και μεγάλους ναούς, for both Greek and Asian deities, ενώ κατασκεύασε πολλά παραγωγικά έργα, όπως συγκοινωνιακά στις Κλαζομενές και τις Ερυθρές, irrigation on the Euphrates, desiccants in Kopaida.
It is estimated that the cities he founded amounted to 70, which, in addition to fencing and town planning, κόσμησε με δημόσια κτίρια, διαδίδοντας την ελληνική αρχιτεκτονική και τις ελληνικές τέχνες στην ανατολή.
Τι δώρο έλαβαν οι προσκεκλημένοι στον γάμο του Μεγαλέξανδρου;
The expenses of the royal court also played an important role, which are now of royal followers and staff, περιελάμβαναν και τα έξοδα για τα συμπόσια και τις γιορτές που ήταν πολύ υψηλά, αφού ο Αλέξανδρος ακολούθησε τη χλιδή των Περσών.
During the great ceremony of 9000 of Perso-Macedonian marriages the 323 e.g., in which he himself married the daughter of Darius, Statira, κάθε προσκεκλημένος έλαβε δώρο μια χρυσή φιάλη και είδε πληρωμένα τα χρέη του από τον Αλέξανδρο!
|